معرفی رشته مهندسی بهداشت محیط، مقطع کارشناسی پیوسته

کارشناسی مهندسی بهداشت محیط

در رشته مهندسی بهداشت محیط مسائل مربوط به بهداشت و محیط زیست مانند آب، فاضلاب، آلودگی هوا، پسماند و کلیات بهداشت محیط (بهداشت مواد غذایی، بهداشت مسکن و اماکن عمومی، بهداشت پرتوها، گندزداها و پاک­ کننده­ ها در بهداشت محیط، مدیریت بهداشت محیط برای مبارزه با ناقلین) مطالعه می شود. بر این اساس مهمترین هدف بهداشت محیط، مطالعه عوامل محیطی مضر برای سلامتی انسان و تشخیص، پیشگیری، رفع و کنترل اثرات سوء ناشی از این عوامل تلقی می­ گردد.

تاریخچه رشته مهندسی بهداشت محیط

در مورد تاریخچه این رشته می توان گفت که در ابتدا به دنبال تشکیل دوره کمک مهندسی بهداشت و دوره کمک بهسازی، اولین دوره بهسازی محیط با پذیرش دوره کارشناسی رشته ­هایی مانند شیمی، فیزیک، زیست شناسی و ... در دانشکده بهداشت دانشگاه تهران فعالیت خود را آغاز نمود. این دوره در سال 1345 هجری شمسی تبدیل به دوره عالی بهسازی گردید. از سال 1355 به بعد برای این رشته در مقطع کارشناسی پیوسته با عنوان مهندسی بهسازی پذیرش دانشجو انجام گرفت. در سال 1359 با شروع تعطیلات انقلاب فرهنگی پذیرش دانشجو به مدت حدود سه سال متوقف و پس از آن پذیرش دانشجو در مقاطع کاردانی و کارشناسی ناپیوسته بهداشت محیط از سال 1362 آغاز گردید و توسعه یافت. مقطع کارشناسی پیوسته پس از سال­ها، مجدداً از سال 1386 مصوب و پذیرش دانشجو در این مقطع انجام شد. در حال حاضر نیز این رشته در مقاطع کارشناسی ناپیوسته، کارشناسی پیوسته، کارشناسی ارشد و دکتری در تعداد زیادی از دانشگاه­ های کشور در حال پذیرش دانشجو می­ باشد.

دروس تخصصی رشته

دروس تخصصی که دانشجویان در مقاطع مختلف رشته مهندسی بهداشت محیط می گذرانند در حیطه موضوعات اصلی آب، فاضلاب، مدیریت پسماند، آلودگی هوا و کلیات بهداشت محیط است. برخی از عناوین این دروس عبارتند از تصفیه فاضلاب، انتقال و توزیع آب، تصفیه آب، آلودگی هوا، کلیات پسماند، بهداشت پرتوها و حفاظت. برای مشاهده همه دروس تخصصی مقاطع مختلف این رشته می توانید از لینک های زیر استفاده کنید.

ادامه تحصیل و گرایش ها

فارغ التحصیلان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط می توانند برای مقطع کارشناسی ارشد، علاوه بر این رشته، یکی از رشته های وابسته یعنی بهداشت محیط-مدیریت پسماند، بهداشت محیط-سم ­شناسی محیط، بهداشت محیط-بهره ­برداری و نگهداری از تأسیسات بهداشتی شهری و بهداشت محیط-بهداشت پرتوها را انتخاب کنند. برای آشنایی بیشتر با واحدهای درسی تخصصی این رشته ها می توانید از لینک های زیر استفاده کنید.

 

کاربرد HSE در مهندسی بهداشت محیط

دانشجویان رشته مهندسی بهداشت محیط دارای دروسی مانند شیمی عمومی، میکروب شناسی عمومی، نقشه برداری و نقشه کشی، شیمی محیط، میکروب شناسی محیط، آزمایشگاه هیدرولیک، کارگاه های تأسیسات شهری (موتور تلمبه ها و لوله کشی آب و فاضلاب)، بهداشت پرتوها و حفاظت، کلیات پسماند، انتقال و توزیع آب، جمع آوری فاضلاب و آب های سطحی، کاربرد گندزداها و پاک کننده ها در بهداشت محیط، آلودگی هوا، کنترل بهداشتی اماکن تهیه، توزیع و نگهداری مواد غذایی می باشند.

این واحدها دارای بخش عملی هستند و بنابراین دانشجویان در بحث عملی باید با مقوله ایمنی و HSE، ایمنی در آزمایشگاه ها، کارگاه ها و همچنین ملاحظات ایمنی در دوره کارآموزی آشنا شوند و حتی پس از فارغ التحصیلی هم لازم است در محیط های کاری مختلف مانند پروژه های آب و فاضلاب، تصفیه خانه های آب و فاضلاب، صنایع، واحدهای مختلف حوزه پسماند و ... نیز با تولید کنندگان وسایل و ملزومات ایمنی و HSE آشنا بوده و ملاحظات ایمنی را بشناسند و رعایت نمایند.

برای آشنایی بیشتر با تأمین کنندگان حوزه ایمنی و HSE می توانید از لینک زیر استفاده کنید:

 

بازار کار و آینده شغلی

موقعیت های شغلی رشته بهداشت محیط در بخش های دولتی و مؤسسات غیردولتی

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (مانند دفتر سلامت محیط و کار، معاونت بهداشتی وزارت بهداشت، معاونت بهداشتی دانشگاه­ ها، مرکز بهداشت استان ها و شهرستان ها، دانشکده های بهداشت، مراکز بهداشتی درمانی، بیمارستان ها و ...)، شهرداری­ ها (مدیریت پسماند، بازیافت پسماند، کمپوست، فضای سبز، خدمات شهری و ...)، شرکت ­های آب و فاضلاب، سازمان حفاظت محیط زیست کشور و اداره کل حفاظت محیط زیست استان ­ها، آموزش و پرورش (بهداشت مدارس)، مدیریت انرژی­ های پاک در صنایع کشور، وزارت نیرو (بخش­ های مرتبط با کنترل کیفی و کمی منابع آب، توسعه منابع آب، حفظ کیفیت آب، امور محیط زیستی مربوط به سدها و نظایر آن)، واحد بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE) وزارت نفت و کلیه مؤسسات وابسته، اغلب صنایع (واحد HSE)، آزمایشگاه های پایش زیست محیطی، آب، فاضلاب، هوا، پسماند و ...، اداره کل صنعت، معدن و تجارت استان ها و شهرستان ها (واحد HSE)، آزمایشگاه ­های مرجع بهداشت محیط، واحد HSE معادن، سازمان صنایع کوچک و شهرک های صنعتی ایران، شرکت شهرک های صنعتی استان ها، شرکت سهامی آب منطقه ای، بیمارستان ها و مراکز درمانی.

شرکت­ های فعال مرتبط با واحد‌های درسی دانشجویان رشته مهندسی بهداشت محیط

 بهداشت

واحدهای درسی دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط مرتبط با کلیات بهداشت محیط عبارتند از:

کاربرد گندزداها و پاک ­کننده ­ها در بهداشت محیط، مدیریت بهداشت محیط برای مبارزه با ناقلین، بهداشت محیط بیمارستان و کنترل عفونت، بهداشت مسکن و اماکن عمومی، بهداشت مدارس و آموزشگاه­ ها، کنترل بهداشتی اماکن تهیه، توزیع و نگهداری مواد غذایی، آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت. عمده ترین لیست شرکت های حوزه بهداشت که به واحدهای درسی فوق­ الذکر مرتبط می ­باشند، به شرح زیر است (برای مشاهده لیست شرکت ­ها، روی لینک­ های زیر کلیک کنید): 

آب و فاضلاب

واحدهای درسی دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط مرتبط با آب و فاضلاب عبارتند از:

شیمی محیط، فرآیندها و عملیات در بهداشت محیط، جمع ­آوری فاضلاب و آب های سطحی، تصفیه فاضلاب، انتقال و توزیع آب، تصفیه آب و مدیریت کیفیت آب (علل، اثرات و کنترل). عمده ­ترین لیست شرکت­ های حوزه آب و فاضلاب که به واحدهای درسی فوق ­الذکر مرتبط می ­باشند به شرح زیر است (برای مشاهده لیست شرکت ­ها، روی لینک­ های زیر کلیک کنید): 

آلودگی هوا

دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط در طی دوران تحصیل واحد آلودگی هوا (علل، اثرات، پایش و کنترل) را می ­گذرانند. عمده ترین لیست شرکت­ های حوزه آلودگی هوا که به واحد درسی فوق­ الذکر مرتبط می­ باشند به شرح زیر است (برای مشاهده لیست شرکت­ ها، روی لینک­ های زیر کلیک کنید): 

مدیریت پسماند

 دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط واحد درسی کلیات پسماند را می گذرانند. عمده ترین لیست شرکت های حوزه مدیریت پسماند که به واحد درسی فوق ­الذکر مرتبط می ­باشند به شرح زیر است (برای مشاهده لیست شرکت­ ها، روی لینک ­های زیر کلیک کنید): 

بهداشت پرتوها و حفاظت

 دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط واحد درسی بهداشت پرتوها و حفاظت رامی گذرانند. عمده ترین لیست شرکت های مرتبط با واحدهای درسی فوق­ الذکر به شرح زیر است (برای مشاهده لیست شرکت­ ها، روی لینک ­های زیر کلیک کنید):   

مدیریت بحران و شرایط اضطراری

 دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط واحد درسی مدیریت بهداشت محیط در شرایط اضطراری را می گذرانند. عمده ترین لیست شرکت­ های مرتبط واحد درسی فوق ­الذکر به شرح زیر ارائه شده است (برای مشاهده لیست شرکت­ ها، روی لینک ­های زیر کلیک کنید): 

 ارزیابی اثرات زیست محیطی و بهداشتی

 دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط واحد درسی اصول و کلیات ارزیابی زیست محیطی را می گذرانند.

 جهت آشنایی با کاربرد این درس در جامعه، عمده ترین لیست شرکت های مرتبط با واحد درسی فوق ­الذکر به شرح زیر ارائه شده است (برای مشاهده لیست شرکت ­ها، روی لینک­ زیر کلیک کنید): 

آموزش و مشاوره

علاوه بر واحد درسی آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، تمام دروس اصلی که دانشجویان کارشناسی مهندسی بهداشت محیط در زمینه های مختلف آب، فاضلاب، هوا، پسماند و کلیات بهداشت محیط می ­گذرانند، می ­تواند در آینده در بخش آموزش و در قالب برگزاری دوره های آموزشی و مشاوره مورد نیاز سازمان ها، صنایع، آموزشگاه اصناف، ارزیابی های زیست محیطی و … و حتی آموزش برای عموم جامعه مورد استفاده قرار گیرد. دانشجویانی که از توانمندی تدریس و فن بیان خوبی برخوردار باشند می توانند از مباحث این دروس در حوزه آموزش و مشاوره بهره مند گردند. عمده ترین لیست شرکت های حوزه آموزش و مشاوره بهداشت محیط به شرح زیر ارائه شده است (برای مشاهده لیست شرکت ­ها، روی لینک­ زیر کلیک کنید): 

نرم افزارهای بهداشت محیط و محیط زیست

دانشجویان بهداشت محیط در طول دوران تحصیل در طی گذراندن دروسی مانند انتقال و توزیع آب، شبکه جمع آوری فاضلاب و آب های سطحی، آلودگی هوا و … با نرم افزارهای مختلفی آشنا می شوند که می توانند در آینده در انجام پروژه های مختلف مرتبط با مسائل زیست محیطی از این نرم افزارها استفاده کنند. شرکت های خصوصی مختلفی وجود دارند که این نرم افزارها را تولید می کنند و یا از این نرم افزارها در انجام پروژه ها استفاده می کنند. عمده ترین لیست شرکت های حوزه نرم افزارهای بهداشت محیط و محیط زیست به شرح زیر ارائه شده است (برای مشاهده لیست شرکت ­ها، روی لینک­ زیر کلیک کنید): 

سازمان های مردم نهاد (NGO) و انجمن های مرتبط با بهداشت محیط و محیط زیست

آشنایی با فعالیت های سازمان های مردم نهاد و انجمن ها می تواند به توانمندسازی دانشجویان در زمینه های مختلف آموزشی، پژوهشی و کارآفرینی کمک کند. برای آشنایی با برخی از این سازمان ها و انجمن ها می توانید از لینک های زیر استفاده کنید.

یکی از اهداف نمایشگاه مجازی باما HSE ایجاد تعامل بین واحدهای درسی گذرانده شده در دوران تحصیلات دانشجویی و شرکت ­ها و مشاغلی است که در سطح کشور در حال فعالیت می­ باشند. در واقع دانشجویان رشته ­های مختلف اگر در طی دوران تحصیل و پس از آن با شرکت ­ها و مؤسسات فعال مرتبط با رشته خود آشنا شده و به نحوی مطلوب در قالب کارآموزی، کارورزی، کارشناس فرایند، نماینده شرکت، کارشناس تحقیق و توسعه و کارشناس بهره­­ بردار با شرکت ­ها و مؤسسات در ارتباط باشند، تجربیات خوبی را می­ توانند کسب کنند و آینده شغلی بهتری خواهند داشت.

علاوه بر موارد فوق در سایت نمایشگاه مجازی باما مجموعه ای از مراکز مشاوره و خدمات کارآفرینی و مراکز مشاوره شغلی و کاریابی معرفی شده اند که ارتباط با این مجموعه ها نیز می‌تواند به داشتن آینده شغلی بهتر برای شما کمک کند.

به منظور توانمندسازی شما عزیزان دوره های آموزشی آنلاین کاربردی رایگان را برگزار می نماییم. شما می توانید در دوره های آنلاین رایگان شرکت نمایید و یا در اوقات فراغت خود، فیلم رایگان دوره های قبل را مشاهده کنید. از روی لینک عناوین دوره های آموزشی حوزه آب و فاضلاب، مدیریت پسماند و آلودگی هوا کلیک کنید و از محتوای دوره ها و فیلم دوره های قبل استفاده نمایید.

کارگاه ها و وبینارهای آموزشی مرتبط


کسب و کارهای مرتبط


نظرات و پیشنهادات

  • زهرا محبی
    2020-11-14 09:47:25

    ممنون از مطالب خوب و مفیدتون مطالب کامل و جامع بودن

  • پاسح کارشناس سایت

    سلام دوست عزیز ممنون از توجه شما اگر عناوین دیگری هم مدنظرتون هست بفرمایید تا در رابطه با آنها مطالبی تهیه کنیم

  • سید جواد حبیبی جزین
    2020-11-16 20:19:40

    چرا در موبایل بخش انجمن ها و NGO قابل مشاهده نیست؟

  • پاسح کارشناس سایت

    سلام دوست عزیز بررسی میشود

  • فتوحی
    2020-11-17 09:29:39

    سلام لطفا علاوه بر مطلب علمی، تعدادی فیلم آموزشی نیز به اشتراک بگذارید ممنون از شما

  • پاسح کارشناس سایت

    عرض سلام و احترام بخشی از فیلم ها در آپارات باما https://www.aparat.com/Bamahse موجود هست، با اینحال چشم

  • اعظم
    2020-11-18 19:16:27

    سلام وقتتون به خیر بنده لیسانس مهندسی بهداشت محیط دارم مطالبتون بسیار عالی بود ممنون

  • پاسح کارشناس سایت

    باسلام ضمن تشکر از حسن توجه شما، موضوعات مورد نیاز خود را بفرمایید تا در خصوص آنها نیز مطالبی تهیه کنیم

  • fateme
    2020-12-01 15:32:56

    مطالب خوب بود لطفا درمورد تجربیات دیگر کشورها در رشته بهداشت محیط هم مطالب بگذارید

  • پاسح کارشناس سایت

    باسلام و تشکر از توجه شما چشم

  • علی رسولی
    2021-03-05 23:55:20

    باسلام فایل خام پرونده الکترونیکی خلاقیت در کدام قسمت سایت قرار داده شده؟ "جهت دانلود"

  • پاسح کارشناس سایت

    باسلام و تشکر، فایل کارپوشه در بخش مجله باما و در مقاله مربوط به کارپوشه الکترونیک دانشجوی خلاق موجود هست. با سرچ این عنوان می توانید به مقاله دسترسی پیدا کنید

  • الهه دهقان
    2022-09-02 11:00:19

    بهداشت محیط بهترین رشته هست ولی حیف که بهش اهمیت نمیدن،قدر شو نمیدونن و اونجور که باید شناخته شده نیست

  • پاسح کارشناس سایت

    باسلام. ان شاالله با یاری مجموعه باما HSE و طرح کاد پلاس دانشجویان بهداشت محیط نیز توانمندتر شوند و آینده شغلی بهتری داشته باشند.

  • سیدمحمدهادی شریفی
    2022-09-02 11:25:48

    باتشکر فراوان از استاد بزرگوار جناب دکتر قانعیان که پیگیری و اهتمام ویژه ای جهت اعتلای این رشته و اشنایی دانشجویان با اینده شغلی این رشته می نمایند.

  • پاسح کارشناس سایت

    باسلام، ضمن تشکر، ان شاالله دانشجویان بتوانند از طریق طرح کاد پلاس مهارت های مرتبط با این رشته را یاد بگیرند و آینده شغلی بهتری داشته باشند.